Kalça Rahatsızlıkları ve Tedavisi

Kalça bir top yuva eklemidir. Uyluk kemiği (femur) başı ile leğen kemiği (pelvis) teki yuvanın arasında uyumu, mekaniği ve sabitliği mükemmel bir eklem yaratırlar. Omuz eklemine benzer şekilde kalçada daha dar olmakla beraber labrum denilen halka biçimli esnek kıkırdak yuvanın kemik sınırlarını çevreler.

Diğer eklemlerin tersine sabitlikte temel unsur bağlar değil eklemin kendisidir. Bunun üzerine adale güçlerinin dengeli dağılımı ve kalın eklem kapsülü ve kapsül üzerindeki bağlar da yardımcıdır.

Kalça eklemi uyluk kemiğinin leğen kemiği ile birleştiği yerdeki oynak yeridir. Kalça ağrısı sık görülen bir problemdir. Farklı sebeplere bağlı olarak hemen hemen her yaşta görülebilir.

Hastalar kalça ağrısını genellikle kabalardaki ağrıyı ifade etmek için kullansalar da, aslında kalça ekleminin ağrısı kasıkta ve uyluğun ön yüzünde, hatta dizde hissedilebilir.

İnsanın değişik yaş dönemlerinde (çocukluk, ergenlik ve erişkin) yaralanmalar ve hastalıklar farklılıklar göstermektedir. Kalça kendisine gövde tarafından gönderilen yukarı ve aşağı kuvvetleri dengeleyebilme özelliğine sahip yegane eklemdir. Omurga sakrum yoluyla pelvise çeşitli ligaman ve kasların da katkısı ile birleşerek vücudun ağırlığının dağıtılmasına katkıda bulunur. Yürürken vücudun ağırlığı her iki kalça eklemine eşit olarak dağılır.

Kalça gövde ile alt ekstremite arasında yüklerin dağılımı görevinin yanı sıra alt karın boşluğu ve pelviste ki organların korunmasına da yardımcı olur.

Pelvis ilium,iskion ve pubis olarak adlandırılan 3 parçadan oluşur ve bunlar sakrum ve simfiz pubis ile eklem yaparlar. Bu üç kemik birleşerek asetabulumu oluşturur.

Kalça eklemi top-yuva eklemidir. Femurun başı ve asetabulum tarafından oluşturulur. Vücudumuzun en kuvvetli eklemlerinden birisidir. Eklem içerisini döşeyen fibrokartilajenöz yapıda ki glenoid labrum ekleme ek bir destek sağlar. Asetabılar boşluğun orta alt kısmında sinovya ile sınırlanmış yağ yastığı bulunur. Kalça ekleminin kapsülü ise kalın fibröz bir yapıdadır. Kapsül asetabulum, labrum ve transvers ligamana yapışıktır.

Eklem kapsülün iç yüzeyini ise sinovyal membran döşer.

Kalça eklemi etrafında çeşitli bursalar vardır. Bunların içerisinde en önemli olanları trokanterik bursa, iliopektineal veya iliopsoas bursası ve iskiogluteal bursadır. Trokanterik bursa gluteal kasların yapışma yerlerinde bulunur normalde 3 bursadan oluşmuştur (gluteus maksimus, medius ve minimus bursaları). İliopsoas bursası önde psoas kası ile eklem kapsülü arasında bulunur. İskiogluteal bursa ise iskial tuberesitas üzerinde bulunur. Gluteus maksimus kasının bu kemik çıkıntı üzerinde rahat hareket etmesini sağlar.

Kalça ekleminin hareketleri güçlü kaslar tarafından sağlanır. Normal kalça hareket açıklığı muayene pozisyonuna göre değişir. Diz eklemi fleksiyonda iken kalça eklemi 115-125 dereceye kadar fleksiyon yapabilirken diz eklemi ekstansiyonda iken ancak 90 derece yapabilir (hamstring kaslarının gerilmesi bu hareketin sınırlı kalma nedenidir). Kalça eklemi 115-125 derece ekstansiyon , 45 derece abduksiyon, 20-30 derece adduksiyon, 30-45 derece iç rotasyon ve 30-45 derece dış rotasyon hareketi yapar.

Kalça ekleminin innervasyonu femoral ve obturator sinirler tarafından sağlanır. Kan dolanımını ise medial ve lateral circumfleks arterlerden kaynaklanan retinaküler arterlerce sağlanır.