Heberden ve Buchard Nodülleri



El parmaklarında ve baş parmak kireçlenme çok sıktır. Baş parmak kökündeki kireçlenme diz
ve kalçalarda başlayacak kireçlenmelerin habercisi gibidir.

El parmak eklemlerindeki kireçlenme en çok parmakların uç eklemlerinde daha sonrada orta eklemlerinde görülür. Uç eklem kireçlenmelerinde oluşan yapıya HEBERDEN NODÜLÜ , orta eklemlerdeki yapıya BOUCHARD NODÜLÜ denir. Başparmak kökü kireçlenmesine de RİZARTROZ adı verilir. Hederden nodülleri çok daha sık görülür. Parmaklarda ağrılara, şekil bozukluklarına, el fonksiyonlarında bozulmaya sebep olabilirler.

Parmaklardaki kireçlenme nadiren 30 yaşlarında başlar. Normalde 45-50 yaşlarında %10-15 oranında görülmesine karşın yaş ilerledikçe artar.070 yaşın üzerinde %80-90 oranına yükselir. Kadınlarda erkeklere göre 10 kat daha sık ortaya çıkar.

1-Kadınlarda

2-Kalıtsal özelliği vardır. Annesinde , kız kardeşinde Heberden Nodülü olan kişilerde 3 kat daha fazla görülmektedir.

3-Parmak eklemlerini zorlayan, eklem içi basıncı arttıran işler yapanlarda, örneğin makas kullanan terzilerde, çok ağır ve sık poşet benzeri eşya taşıyanlarda , bez sıkan temizlikçilerde , titiz ev kadınlarında

4-Sebebi bilinmese de şişmanlarda

5-Kronik böbrek yetmezliği polan ve dialize giren hastalarda (kıkırdak ve kemik metabolizmasındaki olumsuz değişiklikler nedeni ile )

6-Hipermobilite dediğimiz, eklemlerin aşırı hareketlerine izin veren eklem yapısına sahip kişilerde

7-Eklem korunmasının azalmasına yol açan kas zayıflıklarında

8-Kalça özellikle dizlerinde kireçlenme olan hastalarda

Bazı hastalarda belirli bir sebep olmadan parmak uç eklemlerinin üstünde küçük kistler oluşur, bunlar Heberden Nodüllerinin habercisidirler. Zamanla sertleşir ve eklemle ilişkilenirler.

Eklemin iki yanında sert şişlikler ve parmak ucunda yana doğrueğilme oluşur.Eklemde bozulma meydana gelirken ağrı, şişlik, kızarıklık,hareketlerde ağrı el becerilerinde azalma olur.

Hızlı bozulma gelişimini tamamlayınca şişlik kızarıklık geçer. Ama hergün olmasa da çoğu gün eklemlerde ağrı sabahları kısa süren hareket zorluğu , deformite , ekleme güvensizlik hissi ve fonksiyonel kısıtlılık devam eder. Yaş arttıkça tutulan eklem sayısı ve deformitesi artar. Zamanla parmak orta eklemleri ve başparmak kökü eklemi de hastalığa katılır.

Nasıl Tedavi Edilir? Ve Nasıl Korunulur?

Hızlı gelişim devresinde dikkatli olmak ve durumu iyi değerlendirmek gerekir.Bunun için bu devrede eklemleri aşırı yüklenmden korumak ,atel kullanmak , enflamasyon var ise (ağrı,şişlik , kızarıklık, eklemde sıvı gibi) romatizmal ilaçlar, enflamasyon yok ama ağrı var ise parasetamol gibi basit ağrı kesici ilaçalr kullanılmalıdır. Bu önlemler ilerde oluşabilecek deformitelerin gelişmesini önler.

Akut dönemlerde soğuk tedavisi verilir. Kronik dönemde ise Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Bölümlerinde Derin ve Yüzeyel (ultrason , kısa dalga, parafin, infraruj, hotpack gibi…) ısıların uygulanmasındn hastalar yararlanırlar.

Kaslar zayıflayınca eklem korunamaz ., daha çabuk deforme olurlar. Kas aktivitelerini azaltmayacak ama eklemide zorlamayacak egzersizler yapılmalıdır. Deformiteler oluşmuş hastaların eklemlerine düzeltici ortopedik operasyonlar yapılabilir.

Son yıllarda etkinliği gittikçe kabul edilen kıkırdakların korunmasını ve onarımını sağlayan Glukosamin Sülfat içeren ilaçlarda önerilmektedir.