Bel Ağrısı| Bel Ağrısı Tedavisi

Kişisel risk faktörleri

Yaş: Bel ağrısı ilk atağı genellikle 25-30 yaşlarında ortaya çıkmaktadır. Bel ağrısı ortalama 55 yaş civarında daha sık görülmektedir.

Cinsiyet: 60 yaşına kadar her iki cinste de risk benzer orandadır. 60 yaş üzerinde muhtemelen osteoporoz nedeni ile kadınlarda risk daha büyüktür.

Irk: Bel ağrısı beyaz ırkta (%5.8) siyah ırka göre (%3.7) daha fazla görülür.

Antropometrik faktörler: Boy, kilo ve vücut yapısı ile bel ağrısı arasında çok güçlü bir ilişki saptanmamıştır. Ancak çok şişman kişilerde ve muhtemelen uzun boylularda bel ağrısı riski daha yüksektir.

Sigara: Yapılan birçok çalışma ile sigara içimi ve bel ağrısı sıklığı, süresi arasında bir ilişki olduğu saptanmıştır. Açıklanan muhtemel mekanizma; intervertebral disklere besin diffüzyonun azalması ve sık öksürme sonucu intradiskal basıncın artmasıdır. Sigara içiminin ayrıca osteoporoz insidansını da arttırdığı bilinmektedir.

Postüral Faktörler: Skolyoz bel ağrısına neden olabilen bir hastalıktır. Bel ağrısının oluşmasında diğer postüral değişikliklerin (Örn kifoz, lomber lordozda artma veya azalma, bacak uzunluğunun eşit olmaması gibi) rolü çelişkilidir.

Omurga mobilitesi: Bel ağrılı çoğu kişinin az da olsa omurga hareket açıklığında kısıtlanma vardır. Yapılan bir çalışmada lomber omurga hareket açıklığında kısıtlanma olan kişilerde bir yıl içinde bel ağrısı gelişme riskinin yüksek olduğu bulunmuştur.

Kas gücü: Yapılan birçok çalışmada bel ağrılı hastalarda abdominal ve spinal kasların gücünün azaldığı gösterilmiştir.

Fizik kondüsyon ve egzersiz: Kondüsyon düşüklüğü, kasların zayıflığı, konnektif doku elastikiyetinin azalması ve yanlış egzersizler bel ağrısında rol oynayabilir.

Psikososyal faktörler: Kronik bel ağrılı hastalarda daha yüksek sıklıkta depresyon, anksiyete, hipokondriyazis, histeri, alkolizm, boşanma, kronik baş ağrısı ve diğer faktörler bildirilmiştir.

Sosyoekonomik durum: Bel ağrısının alt sosyoekonomik sınıftaki kişilerde daha fazla görülmesi, bu kişilerin daha çok fiziksel güç gerektiren mesleklerde çalışmalarına bağlanmıştır.

Meslekle ilgili risk faktörleri

Bel ağrısı bazı meslek gruplarında daha sık oluşmaktadır. Tek başına veya değişik kombinasyonlar şeklinde kaldırma, itme, kıvrılma, uzun süre oturma ve uzun süre vibrasyona maruz kalma, çalışma süresi gibi faktörlerin bel ağrısının oluşmasına neden olduğu bildirilmiştir. İşlerine sıkıcı, monoton veya tatmin edici değil diye bakan kişiler, daha yüksek oranda bel ağrısından yakınırlar Bel ağrısına yol açabilecek ağırlık limiti 12.5 kg olarak bulunmuş,bu değerden düşük ağırlıkların bel ağrısı için bir risk teşkil etmediği söylenmiştir. Ağırlık miktarı ve tekrar arttıkça bel ağrısı olasılığı da artmaktadır .

Yüksek vibrasyona maruz kalan (şoförlerde, tamircilerde, iş makinesi kullananlarda vb..) kişilerde vibrasyonun kas aktivitesini arttırarak kas yorgunluğuna yol açtığı, disk beslenmesini bozarak disk dejenerasyonuna ve bel ağrısı görülme oranının artmasına yol açtığı çeşitli araştırmalar ile ispatlanmıştır.

Uzun süreli oturma gerektiren mesleklerde bel ağrısı risk etkeni olarak belirlenmiştir. Çünkü ayakta durma ve uzanmaya oranla oturma esnasında disk basıncı daha yüksektir. Belirli bir pozisyonda uzun süreli kalma ile bel ağrısı riskinin arttığı gösterilmiştir. Neden olarak hareketin olmaması ile diskin beslenmesinin bozulması gösterilmiştir. Uzun süre ayakta durma veya oturma gerektiren mesleklerde bel omurgası boyunca kaslarda artan gerilim veya yorgunluk bel ağrısına yol açmaktadır. Sık eğilme, eğildiği pozisyonda uzun süre kalma, dönerek eğilme, aynı pozisyonda kalma bel ağrısı riskini arttıran diğer nedenlerdir.

BEL AĞRISININ GENEL SEBEPLERİ

Belde sadece bele lokalize olan ağrı gelişebileceği gibi, sırta, tek yada her iki bacağa yayılan ağrı, uyuşma, kuvvet kaybı gibi ilave bulgular da olabilir. Hareketin gerçekleştiği fonksiyonel birimin üyeleri, diskler, kaslar, sinirler, kan damarları sıkı bir etkileşim içindedir. Bunlardan birinde sorun gelişmesi durumunda olası bozukluktan tüm birimler etkilenebilir.

Bel ağrısına yol açan çok sayıdaki neden aşağıda sıralanmıştır:

Muskuloskeletal

Akut veya kronik lomber zorlanma

Mekanik bel ağrısı

Miyofasiyal ağrı sendromları

Fibromiyalji, gerilim miyaljisi

Pelvik tabanın gerilim miyaljisi, koksigodini

Postüral anomaliler

Dejeneratif

Dejeneratif eklem hastalığı(DEH), osteoartrit, lomber spondilolizis

Faset eklem hastalığı, faset DEH

Dejeneratif spondilolistesis

Dejeneratif disk hastalığı

Diffüz idiopatik iskelet hiperostozu(DISH)

İnflamatuvar (nonenfeksiyöz)

Spondilartropatiler(ankilozan spondilit)

Romatoid artrit

İnfeksiyöz

Piyojenik vertebral spondilit

İntervertebral disk enjeksiyonu enfeksiyonu

Epidural abse

Metabolik

Osteoporoz veya osteopeni

Kemiğin Paget hastalığı

Neoplastik

İyi huylu Spinal(Omurganın iyi huylu kemik tümörleri)

İntraspinal(Menenjioma, nörofibroma, nörilemmoma, düşük grade'li ependimoma)

Kötü huylu Spinal(Kötü huylu kemik veya yumuşak doku tümörleri, metastazlar)

İntraspinal(Metastazlar, yüksek grade'li ependimoma, astrositoma)

Travmatik

Kırıklar veya dislokasyonlar

Zorlamalar(Lomber, lumbosakral, sakroiliak)

Konjenital veya gelişimsel

Displastik spondilolistezis

Skolyoz

Visserojenik

Üst genitoüriner bozukluklar

Retroperitoneal bozukluklar(Sıklıkla neoplastik)

Vasküler

Abdominal aorta anevrizması veya disseksiyonu

Renal arter trombozu veya disseksiyonu

Venöz kan durgunluğu (Gebelikte gece bel ağrısı)

Psikojenik

Kompensasyon nörozu

Konversiyon bozukluğu

Postoperatif ve multipl bel operasyonu